| นักชีววิทยา |
|
|
กลุ่มที่
2 บุคลิกภาพแบบที่ต้องการใช้เชาว์ปัญญา (Investigative) |
 |
| ชื่ออาชีพ |
| |
นักชีววิทยา Biologist
|
| รหัสอาชีพ |
| |
0-51.10
(TSCO) 2211 (ISCO) |
| นิยามอาชีพ |
| |
ผู้ปฏิบัติงานอาชีพนี้
ได้แก่ผู้ที่ทำงานด้านชีววิทยา สัตววิทยา และงานอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องกันในห้องปฏิบัติการทางวิทยาศาสตร์
หรือโดยการปฏิบัติงานในสนามแล้วนำสิ่งที่ค้นพบต่างๆ มาใช้สำหรับป้องกันโรค
หรือบำรุงรักษา และส่งเสริมอนามัยให้แก่สุขภาพอนามัยแก่ชีวิตสัตว์และพืช
รวมถึงการศึกษาเกี่ยวกับการกำเนิด พัฒนาการโครงสร้างและสรีรวิทยาการกระจายกรรมพันธุ์
สิ่งแวดล้อม ความสัมพันธ์ภายในระหว่างกัน การจัดประเภทและรูปการมูลฐานของชีวิตพืชและสัตว์
การศึกษากรรมวิธีทางเคมี ที่เกี่ยวกับสัตว์ พฤกษชาติ และการนำสิ่งที่ค้นพบต่างๆ
มาใช้แก้ปัญหาเกี่ยวกับการรักษาโรค งานทางอุตสาหกรรม และงานอื่นๆ |
| ลักษณะของงานที่ทำ |
| |
1.
ศึกษาในห้องปฏิบัติการทางวิทยาศาสตร์ หรือจากของจริงตามธรรมชาติ เกี่ยวกับกำเนิด
พัฒนาการ โครงสร้างและสรีรวิทยา การกระจายกรรมพันธุ์ สิ่งแวดล้อม ความสัมพันธ์ภายในระหว่างกัน
การจัดประเภทและรูปการมูลฐานของชีวิตพืชและสัตว์ และนำสิ่งที่ค้นพบมาใช้แก้ปัญหาทางยารักษาโรค
การเกษตร และปัญหาอื่นๆ ซึ่งมีผลกระทบกระเทือนต่อชีวิต
2. วางแผนการทดลอง เดินทางไปศึกษาที่อยู่อาศัยตามธรรมชาติของพืชและสัตว์
หรือเก็บรวบรวม ตัวอย่างต่างๆ เพื่อมาศึกษาในห้องปฏิบัติการทางวิทยาศาสตร์
3. ผ่าและศึกษาตัวอย่างโดยใช้กล้องจุลทรรศน์ เคมีภัณฑ์ วิธีการถ่ายภาพ
วัตถุและอุปกรณ์ทางวิทยาศาสตร์อื่นๆ
4. ให้ชื่อ จัดประเภท และเก็บรักษาตัวอย่างไม่ให้เสียหาย
5. เตรียมตัวอย่างที่เก็บรวบรวมได้มาให้ชื่อและศึกษาถึงพัฒนาการของโรคต่างๆ
และศึกษาเพื่อใช้ในวัตถุประสงค์อื่นๆ
6. ทำการวิเคราะห์เชิงสถิติในข้อมูลที่ได้จากการทดลองและทำรายงานผลการวิเคราะห์
7. อาจทำการทดลองเกี่ยวกับพืชและสัตว์ของตนเอง อาจนำผลที่ได้จากการทดลองมาใช้ให้เป็นประโยชน์เชิงเศรษฐกิจแก่ชีวิตมนุษย์
|
| สภาพการจ้างงาน
|
| |
ผู้ปฏิบัติงานอาชีพนี้ได้รับค่าตอบแทนการทำงานเป็นเงินเดือนตามวุฒิการศึกษา
นักชีววิทยาที่สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรีซึ่งไม่มีประสบการณ์ในการทำงานจะได้รับเงินเดือนในอัตรา
ดังนี้
ประเภทองค์กร เงินเดือน
ราชการ 7,040
รัฐวิสาหกิจ 8,500
เอกชน 12,000
- 15,000
ทำงานสัปดาห์ละ 40 ชั่วโมง แต่อาจจะต้องทำงานวันเสาร์ วันอาทิตย์ และวันหยุด
หรือทำงาน ล่วงเวลา ในกรณีที่ต้องการให้งานที่ได้รับมอบหมายเสร็จทันต่อการใช้งาน
นอกจากผลตอบแทนในรูปเงินเดือนแล้วในภาครัฐวิสาหกิจ และภาคเอกชนอาจได้รับผลประโยชน์พิเศษอย่างอื่น
เช่น ค่ารักษาพยาบาล เงินสะสม เงินช่วยเหลือสวัสดิการในรูปต่างๆ เงินโบนัส
เป็นต้น |
| สภาพการทำงาน |
| |
ผู้ประกอบอาชีพนี้
ปฏิบัติงานในสถานที่ทำงานเหมือนสำนักงานทั่วไป หรือปฏิบัติงานใน ห้องปฏิบัติการทดลอง
เพื่อปฏิบัติงานทดสอบและทดลองทางวิทยาศาสตร์ อาจสำรวจบริเวณในพื้นที่ที่ได้รับมอบหมายเพื่อเก็บข้อมูล
ปฏิบัติงานตามขั้นตอนและตามระเบียบที่กำหนดไว้ อาจต้องทำงานในบริเวณที่กำหนด
และเป็นบริเวณห้ามสูบบุหรี่หรือรับประทานอาหาร ต้องใช้อุปกรณ์ป้องกัน
เช่น ถุงมือ หน้ากาก เป็นต้น |
| คุณสมบัติของผู้ประกอบอาชีพ
|
| |
ผู้ประกอบอาชีพนี้ควรมีคุณสมบัติดังต่อไปนี้
1. สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรีคณะวิทยาศาสตร์ สาขาวิชาชีววิทยาหรือสาขาวิชาที่เกี่ยวข้อง
2. มีความรู้ความสามารถในการใช้ภาษาอย่างเหมาะสมแก่การปฏิบัติหน้าที่
ทั้งอ่านและเขียน
3. มีความสามารถในการศึกษาหาข้อมูล วิเคราะห์ปัญหา และสรุปเหตุผล
4. มีความสามารถในการเป็นผู้นำและผู้ตาม
5. สามารถเดินทางไปปฏิบัติงานในต่างจังหวัด
6. มีมนุษยสัมพันธ์ที่ดีต่อบุคลากรในองค์กรและชุมชน
7. มีความสนใจในวิชาวิทยาศาสตร์ เคมีและชีววิทยา และสามารถสอบได้คะแนนดีในวิชาเหล่านี้ชอบการค้นคว้าทดลอง
การใช้ปัญญาในการวิเคราะห์
8. มีความคิดสร้างสรรค์ ชอบค้นคว้า
9. มีความรับผิดชอบต่อหน้าที่ที่ได้รับมอบหมาย
10. มีความแม่นยำ ใจเย็นและละเอียดรอบคอบ
11. มีความสามารถเป็นพิเศษในการสังเกต คิดอะไรมีระบบระเบียบ และสามารถแสดงผลการ
ค้นคว้าออกมาได้ง่าย และชัดเจนทั้งการพูดและการเขียน
12. มีความเชื่อมั่นในตนเอง กล้าตัดสินใจ และสามารถแก้ไขปัญหาต่างๆ ได้รวดเร็ว
13. มีความรู้ทางวิทยาศาสตร์และคณิตศาสตร์เป็นอย่างดี
14. มีร่างกายแข็งแรง อดทน สามารถปฏิบัติงานในหน้าที่ได้ดี
ผู้ที่จะประกอบอาชีพนี้ ควรเตรียมความพร้อมดังต่อไปนี้
: ผู้ต้องการประกอบอาชีพนี้ เมื่อสำเร็จการศึกษาระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย
หรือเทียบเท่าตามหลักสูตรของกระทรวงศึกษาธิการ ผ่านการสอบคัดเลือกเพื่อเข้าศึกษาในสถาบันอุดมศึกษาที่มีหลักสูตรสาขาวิชาชีววิทยา
และจุลชีววิทยา คณะวิทยาศาสตร์ เช่น จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
มหาวิทยาลัยเชียงใหม่มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น หลักสูตร
4 ปี สำเร็จการศึกษาได้ วุฒิปริญญา |
| โอกาสในการมีงานทำ |
| |
ผู้ที่สำเร็จการศึกษาสามารถเข้าทำงานในภาครัฐ
รัฐวิสาหกิจ หรือองค์กรเอกชน เช่น หน่วยงานในกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
กระทรวงศึกษาธิการ สำนักวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยีชีวภาพ กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
กระทรวงสาธารณสุข มหาวิทยาลัยของรัฐและเอกชน สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย
เป็นต้น จะได้รับเงินเดือนตามวุฒิที่เรียนสำเร็จ หรือทำงานในภาคเอกชนในสถานประกอบกิจการอุตสาหกรรม
เช่น อุตสาหกรรมอาหาร อุตสาหกรรมการเกษตร โรงงานอุตสาหกรรมการผลิตและแปรรูป
เป็นต้น
ได้มีการคาดหมายหรือการประมาณการว่าในอนาคตอันใกล้นี้ ประชากรจะเผชิญกับปัญหา
ความอดอยากเนื่องจากพื้นที่ในการผลิตอาหารสำหรับประชากรโลกน้อยลง ในหลายประเทศที่เตรียมความพร้อมในปัญหานี้
ได้คิดค้นพัฒนาเทคโนโลยีที่เรียกว่า "ตัดแต่งพันธุกรรม" หรือภาษาอังกฤษเรียกว่า
GMOs (Genetically Modified Organisms) เพื่อให้พืชหรือสัตว์นั้นสามารถเพิ่มผลผลิตและมีสภาพทนต่อสภาพแวดล้อมและศัตรูพืช
เช่น ข้าวโพด ฝ้าย ถั่วเหลือง นักชีววิทยาเป็นหนึ่งในกลุ่มงานที่เกี่ยวข้องกับ
การพัฒนานี้นอกเหนือจากวิศวกรพันธุกรรม การผลิตพืช GMOs ขึ้นมา ทำให้มีผู้บริโภคมีความกังวลด้านความปลอดภัย
และผลกระทบต่อสภาพแวดล้อม ปัญหานี้มีผลกระทบต่อประเทศไทย เนื่องจากประเทศไทยเป็นประเทศส่งออกสินค้าเกษตรเป็นหลัก
จึงมีความจำเป็นอย่างยิ่ง ที่จะต้องเร่งรัดสร้างมาตรการควบคุม ตรวจสอบ
และออกหนังสือรับรองสินค้าพืช Non-GMOs ดังนั้น สำนักวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยีชีวภาพ
(สทช.) จึงต้องพัฒนาเทคโนโลยีและสร้างมาตรฐานการตรวจสอบที่เป็นสากล เพื่อให้บริการสำหรับสนับสนุนการรับรองพืช
Non-GMOs สำหรับการส่งออกสู่ตลาดโลกที่ต้องการสินค้าเกษตรที่เป็น Non
-GMOs จะเห็นได้ว่า นักชีววิทยายังเป็นที่ต้องการในตลาดแรงงานไม่เพียงแต่ปัญหา
GMOs เท่านั้น นักชีววิทยายังต้องพัฒนาเทคโนโลยีใหม่เพื่อส่งเสริมภาคการเกษตรให้พัฒนายิ่งขึ้น
เพราะประเทศไทยเป็นประเทศอุตสาหกรรมอาหาร และอุตสาหกรรม เกษตรที่ผลิตสินค้าเกษตรส่งออกสู่ตลาดโลก
|
| โอกาสความก้าวหน้าในอาชีพ |
| |
ผู้ปฏิบัติงานอาชีพนี้
ถ้ารับราชการในหน่วยงานปฏิบัติการทางวิทยาศาสตร์ หรือในสถาบันวิจัยทางวิทยาศาสตร์จะได้รับการเลื่อนตำแหน่ง
และเลื่อนขั้นตามระบบราชการ การศึกษาต่อเพิ่มเติมจะช่วยให้เลื่อนขั้น
เลื่อนตำแหน่งได้รวดเร็วขึ้นและสามารถเป็นถึงผู้บริหารสูงสุดของหน่วยงานได้
ส่วนในภาคเอกชนนั้นขึ้นอยู่กับโครงสร้างการบริหารงานขององค์กร ซึ่งสามารถเป็น
ผู้จัดการโรงงาน ผู้จัดการงานวิจัย
ผู้ที่ปฏิบัติงานอาชีพนี้ที่มีประสบการณ์ในการทำงานและมีความสามารถในการสอน
อาจจะได้รับเชิญเป็นวิทยากรบรรยายพิเศษ |
| อาชีพที่เกี่ยวเนื่อง |
| |
นักเคมี
(ชีววิทยา) หรือ นักชีวเคมี นักเคมี (อินทรียเคมี) นักเคมี (อนินทรียเคมี)
นักเคมี (ฟิสิกส์) เภสัชกร นักเทคนิคการแพทย์ นักวิจัย นักกีฎวิทยา |
| แหล่งข้อมูลอื่น
ๆ |
| |
สถาบันศึกษาในสังกัดทบวงมหาวิทยาลัย
เช่นมหาวิทยาลัยเกษตร http://www.ku.ac.th แหล่งจัดหางานในหนังสือพิมพ์
และเว็บไซต์ทั้งของภาครัฐ เอกชน และองค์การระหว่างประเทศ กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
http://www.moac.go.th กรมวิชาการเกษตร http://www.doa.go.th การจัดประเภทมาตรฐานอาชีพ
(ประเทศไทย) |